Het belang van energie besparen is groter dan ooit. Het klimaatvraagstuk wordt steeds urgenter en de energiekosten zijn behoorlijk opgelopen. Natuurlijk zijn er verschillende maatregelen die je kunt treffen, maar volgens Bert Lans gaat het er vooral om dat je het met elkaar doet. De motivatie van medewerkers en gebruikers speelt hierbij een bepalende rol, samen is het met eenvoudige maatregelen mogelijk om al op korte termijn resultaten te bereiken. “Natuurlijk is het belangrijk om te verduurzamen, maar we moeten vooral ook niet het laaghangend fruit vergeten. Er zijn veel knoppen waar je aan kunt draaien en het hoeft niet altijd groots te zijn.”
![](https://i0.wp.com/www.zwembadbranche.nl/wp-content/uploads/2023/01/energie-besparen.png?resize=1000%2C667&ssl=1)
Onnodig warmteverlies
Om het concreet te maken komt Bert Lans, voorzitter van de Verenigde Technici Zwembadbranche (VTZ), met een aantal voorbeelden. “We zijn vaak gewend om alle lichten van een accommodatie aan te doen zodra er medewerkers in een pand zijn. Maar waarom wachten we hier niet mee totdat de bezoekers komen? Dit is vroeg genoeg, het is eigenlijk helemaal niet nodig om de verlichting hiervoor al volop aan te hebben. Ook gebeurt het nog te vaak dat medewerkers die roken dit doen bij een open raam of in de deuropening, zonde want zo verlies je verlies onnodig warmte.“ Ook verbaast Bert zich over het gelijktijdig aanzetten van de speeltoestellen met het openstellen van een accommodatie. “Als de eerste bezoekers binnenkomen hoeft niet alles gelijk ‘aan’ te staan. Je kunt best even wachten met de speeltoestellen of met de golfslag. Laat mensen eerste maar even acclimatiseren een verzoek kun je alles aanzetten. Dit kan op jaarbasis al best veel schelen, terwijl je de bezoekers hierover niet zult horen.” Tevens is er volgens Bert veel winst te behalen in het beter reguleren van de warmte in de verschillende ruimten. “Er zijn zwembaden waarbij de kleedkamers warmer zijn dan de ruimten naar het zwembad toe. Hierdoor verlies je veel warmte, maar het is ook nog eens onaangenaam voor bezoekers. Je komt van een warme kleedkamer in een koude ruimte. Beter is het dan om de temperatuur beter af te stellen naar gebruik en ruimte. Verhoogt het comfort en verlaagt het verbruik.” Daarnaast wijst Bert op de instellingen van GBS (gebouw beheers systeem) en PLC’S (programmable logic controllers), waar veel meer mee te sturen valt. “Met deze systemen wordt er veel gestandaard ingesteld, maar het kan geen kwaad hier nog eens goed naar te kijken en aan te passen waar nodig. Wanneer je nog eens kritisch kijkt naar de nachtspoelingen kom je wellicht tot de conclusie dat het niet noodzakelijk is om zo veel zwemwater weg te spoelen. Als je dit korter doet, gooi je meteen al minder water weg. Zeker ook omdat dit opgewarmt water is, kan dit na verloop van tijd echt in de papieren lopen.” Tot slot pleit Bert ervoor om extra kosten door te berekenen. “Binnen de branche zijn we hier misschien niet zo goed in, maar zeker nu is het helemaal niet gek om dit te doen. Als iemand een evenement organiseert in jouw zwembad en hiervoor gebruik maakt van elementen die meer energie vragen, dan kun je hier prima afspraken over maken zodat je zelf niet voor deze extra kosten opdraait. Natuurlijk is het wel goed om hier van tevoren open en transparant over te zijn, zodat men niet voor verrassingen komt te staan.”
‘Practice what you preach’
Het is een aantal relatief eenvoudig te nemen maatregelen die zwembaden meteen kunnen oppakken. Maar Bert benadrukt ook het belang om iedereen ook daadwerkelijk hierbij te betrekken zodat men zich verantwoordelijk voelt. Dat men ook beseft dat zij hierin een rol van betekenis kunnen spelen. “Richt desnoods een speciale werkgroep op om hier op te focussen en vraag hiervoor niet alleen maar techneuten, maar ook beheerders, medewerkers en gebruikers. Kijk vervolgens met elkaar welke doelen te realiseren zijn en hoe. Maak daarbij ook inzichtelijk wat het huidige verbruik is. Om vervolgens met elkaar te kijken hoe dit naar beneden kan en bovenal ook wat dit oplevert. En als het verbruik dan ook inderdaad is verminderd, deel dit succes dan ook. Medewerkers voelen zich zo nog meer betrokken en het werkt motiverend. Tevens is het belangrijk dat mensen elkaar durven aan te spreken. Ook om scherp te blijven, heb je elkaar nodig.“ Daarnaast geldt ook hier volgens Bert het aloude principe ‘practice what you preach’. “Uiteraard spreekt het voor zich dat het management zich ook aan de afspraken houdt die zijn gemaakt om te besparen. Maar zich ook steeds bewust is van hun eigen gedrag en het verschil dat zij kunnen maken om daadwerkelijk het verbruik te verminderen.” Het is als branche belangrijk om te investeren in het verduurzamen van accommodaties, maar voor Bert is het duidelijk dat er ook heel veel winst valt te halen op de korte termijn en zonder al te grote investeringen. Uiteindelijk hebben wij het allemaal in onze vingers en kunnen wij allemaal onze bijdrage leveren, groot en klein.”
Lees ook: ‘Met de huidige prijzen levert elke energiebesparing al snel geld op’